Peutermelk

Lily wordt in januari twee. En ze drinkt nog steeds borstvoeding. Ja, nog stééds. En nee, niet zo nu en dan een keertje als ze ziek is, maar minstens drie keer per dag.

Zo, nu kun je je kaak weer van de vloer rapen en je wenkbrauwen laten zakken.

Ooit heb ik ervoor gekozen om borstvoeding te geven en – tja – nu is ze bijna twee. Er is niets veranderd. Het is gewoon zo voortgekabbeld. Ik ben helemaal tevreden over hoe het is gegaan en hoe het nu is. Toch heb ik het gevoel alsof ik me moet verantwoorden of verontschuldigen. Alsof ik moet ‘bekennen’ dat zij nog zo vaak drinkt. Terwijl het niemand kwaad doet en bovendien heel normaal is! Toch?

Normaal?

Normaal, normaal… Het is een relatief begrip. Over de gehele tijd dat de mensheid bestaat hebben wij massaal borstvoeding gegeven en is de flesvoedingtrend dus eigenlijk heel jong. Als je het zo bekijkt is flesvoeding de uitzondering. Bovendien is het ook normaal om ‘lang’ borstvoeding te geven; zowel historisch als biologisch gezien. Vandaar ook dat de World Health Organization (WHO) adviseert om in ieder geval tot het tweede levensjaar borstvoeding te geven. Ik las laatst dit artikel van Katherine Dettwyler (1999), die onderzoek deed naar de natuurlijke speenleeftijd van zoogdieren. Zij vond onder andere dat zoogdieren spenen tot zij een derde van hun volwassen lichaamsgewicht bereikt hebben. De speenleeftijd is dus afhankelijk van hoe zwaar (en dus ook hoe groot) een dier wordt als hij volwassenheid bereikt.  Bij mensen gebeurt dat rond de leeftijd van vijf tot zeven jaar. Bovendien is het immuunsysteem van een mens pas op ongeveer 6-jarige leeftijd rijp en kan je kind tot die tijd de voedzame borstvoeding dus goed gebruiken. In het artikel concludeert Katherine dat het minimum van de natuurlijke speenleeftijd bij de mens minimaal 2,5 jaar is, met een maximum van zeven jaar. Onze manier is dus eigenlijk zo gek nog niet.

Nachtvoedingen

Toch ben ik de laatste tijd aan het denken over of ik het niet anders wil. Lily drinkt namelijk ‘s nachts ook nog wel. Ik breng haar ‘s avonds naar bed – dan mag zij gewoon lekker haar buikje voldrinken. Na een uurtje of anderhalf wordt zij vaak weer wakker. Dan ga ik naast haar liggen, knuffel ik haar en drinkt ze vaak nog heel even. Heel wat nachten is dat waar het bij blijft. Ze wordt dan pas vroeg ik de ochtend weer wakker; dan drinkt zij nog wat en slaapt ze nog een uurtje; dan drinkt ze nog wat en gaan we er uit. Maar er zijn periodes dat zij ‘s nachts wel vijf keer vraagt om mama’s melk. Die periodes vraag ik me af of ik er niet een beetje klaar mee ben, dat voeden, ‘s nachts.

Nachtvoedingen zijn heel belangrijk voor de ontwikkeling van een kind. In dit paper (2010) omschrijft Femke van Roozendaal-Hendrikx onder andere het belang van nachtvoedingen. Samengevat:

  • De maagcapaciteit van een jonge baby maakt het noodzakelijk om frequent te voeden. De maag is nog stug en erg klein, waardoor maar kleine hoeveelheden tegelijk gedronken kunnen worden. Te lange perioden tussen voedingen laten zorgt voor grote schommelingen in de bloedsuikerspiegel.
  • Frequente voedingen en dus frequente aanvoer van melksuikers is gunstig voor de hersenontwikkeling. Moedermelk voldoet hierin met zijn grote gehalte aan melksuikers en sneller verteerbaarheid.
  • Een nachtvoeding aan de borst is naast een voeding ook een moment van koestering en huidcontact met de moeder. Ook dit is een belangrijke levensbehoefte voor een zuigeling.
  • Ook voor de moeder zijn nachtvoedingen van belang. Het zuigen aan de borst stimuleert de afgifte van prolactine. Verhoogde prolactinespiegels waarborgen de melkproductie, onderdrukken de vruchtbaarheid, verbeteren de kwaliteit van slaap. Bovendien zorgt de oxytocine die vrijkomt bij het zuigen ervoor dat je snel weer in slaap kan vallen!

De bovenstaande voordelen van nachtvoeden lijken vooral gericht op jonge baby’s. Hoe zit het dan met dreumesen/peuters en nachtvoedingen? Uit een onderzoek van Van den Berg en Ball (2008) naar nachtvoedingen kwam naar voren dat kinderen van 1-2 jaar en van 2-3 jaar  in Sri Lanka gemiddeld respectievelijk 2,6 en 2,4 keer per nacht bij hun moeder dronken. In Sri Lanka is ‘lang’ borstvoeding geven (ook ‘s nachts) dus heel normaal. Kan dat hier dan ook niet gewoon normaal worden?

Nachtvoeding voor peuters?

Wat zijn dan de voordelen van het nachtvoeden van een dreumes/peuter? Daar kan ik in mijn geval een heel simpel antwoord op geven: Lily vind het heel fijn en ik vind het ook niet erg. Heel vaak vind ik het zelfs hartstikke fijn en knus en gezellig! En verder:

  • Melksuikers zijn goed voor de hersenontwikkeling. Die ontwikkeling is voorlopig nog láng niet gestopt. Die kleine beetjes mamamelk in de nacht kunnen hier dus nog goed werk faciliteren!
  • Huidcontact en geborgenheid. Need I say more?
  • Prolactine verbetert de kwaliteit van slaap en oxytocine zorgt dat ik weer snel in slaap val.
  • Zoals ik al eerder zei: het immuunsysteem van een mens pas op 6-jarige leeftijd rijp; je peuter kan voorlopig dus nog wel profiteren van deze Super Melk.
  • En bovendien: Don’t fix something that isn’t broken. Waarom zou je stoppen als jij en je kindje het allebei prima vinden, zo?

Wat zouden redenen zijn om te stoppen met nachtvoedingen?

  • Als prolactine mijn vruchtbaarheid onderdrukt kan dat tegenwerken wanneer ik weer zwanger wil worden.
  • Het is niet nódig om frequent kleine beetjes te voeden, want haar maagje is niet meer zo klein. Ja, dit is niet echt een reden om te stoppen, hè?

Peutermelk

Even lijstjes vergelijken… Zo da’s snel gedaan. Het vonnis is daar: wij blijven doen wat we altijd deden. We kabbelen voort. We zien wel waar de weg ons leidt. Volgens mij loopt het vanzelf wel. Heel natuurlijk. 😉

Ik ga er voorlopig vanuit dat over minder dan twee maanden, mijn mamamelk peutermelk wordt. En dan niet van die geldklopperij-peutermelk uit een potje, maar

mijn heerlijke, gratis, warme boezemnectar.

Eindeloze voorraad. Met liefde gemaakt.

PS: Heb je nog aanvulling op (één van) mijn lijstjes? Ik hoor het graag! Laat een comment achter (ook voor andere dingen natuurlijk)! – Liefs

8 Comments, RSS

  1. Eefje Klinkenberg 9 November, 2016 @ 17:17

    Hoi Marieke,

    Ik lees altijd je blogs en zie berichten op FB en Instagram. Ik zie dat je je vaak verdedigd als het op borstvoeding aankomt.

    Ik heb zelf geen kind, ook nog geen plannen, weet niet van borstvoeding en zoek ook nooit naar informatie. Ik denk nooit: jeetje, die Marieke geeft nog steeds borstvoeding.

    Hoe vaak komt het voor dat jij je moet verantwoorden? Waar komt dat gevoel vandaan? Overkomt het je dagelijks dat mensen verbaasd reageren en vragen om uitleg of denk je dat mensen het raar vinden en verdedig je je bij voorbaat?

    Ik veroordeel niets, maar ben gewoon benieuwd!

    Liefs,
    Eefje

    • Marieke 9 November, 2016 @ 20:23

      @Eefje De bedoeling van deze blogpost was niet me te verdedigen – oké, het begin wel… Maar eigenlijk was mijn bedoeling om mijn overwegingen hierin te delen. Zo kunnen andere moeders, in soortgelijke situaties, misschien inspiratie opdoen. En voor niet-moeders of moeders die dit niet kennen is het misschien interessant om te lezen hoe dingen die niet in jouw wereld voorkomen gaan. Dat kan ook bijdragen aan de normalisering van (lang) borstvoeden. Want, en ja dat is toch de oorsprong van de verdediging denk ik, borstvoeding is niet ‘normaal’ in deze maatschappij. Het is toch de uitzondering. Wanneer ik noem dat ik borstvoeding geef (of iets zeg waaruit dat te herleiden is), komen er altijd vragen. Oké, niet altijd. Jullie (E&E) zijn hier heel relaxt mee en bij jullie heb ik ook echt niet het gevoel dat ik iets doe wat ‘anders’ is (mijn grote waardering hiervoor, trouwens!). Echter is er op elk levensgebied altijd wel iemand die het minstens merkwaardig vindt dat ik nog steeds (nog stééds) borstvoeding geef. Mijn houding/respons is dus een beetje geautomatiseerd geworden. Ik denk als defense mechanism zodat ík niet overrompeld wordt door de opmerkingen en vragen wanneer die wél komen.

  2. Irene 9 November, 2016 @ 19:00

    We zijn natuurlijk geen zoogdieren, dus dat vind ik een vreemde vergelijking. Maar als je bv. de Bijbel leest, zie je dat Isaäk, Samuël en Jezus ook een jaar of drie, vier moedermelk kregen voor ze gespeend werden. Dus dat was daar sowieso gebruik. Maar ook in Afrika is het heel gewoon om je keuter nog af en toe de borst te geven.
    Persoonlijk ben ik wel van mening dat zodra een kindje groot genoeg is, vanaf een jaar of misschien anderhalf en het geen melk meer nodig heeft als voeding (dus al met de pot mee eet) je niet per sé in het openbaar hoeft te voeden. Dat beperkte ik tot alleen thuis.
    onze oudste heb ik ruim twee jaar en de jongste krap twee jaar gevoed. Na 5 jaar zwangerschap en borstvoeding was ik het wel beu en ik wou mijn nachten graag terug. Maar als jij er geen probleem mee hebt, is dat toch fijn?

    • Marieke 9 November, 2016 @ 20:29

      @Irene, volgens mij zijn wij wel degelijk zoogdieren. Zoals Wikipedia samenvat: “Zoogdieren (Mammalia) vormen een klasse van warmbloedige (…) dieren die hun jongen zogen: de moederdieren produceren melk en voeden hiermee hun jongen.”
      Maar goed, over de conclusie zijn we het beiden eens: Als jij als moeder er geen probleem mee hebt (en je kindje er baat bij heeft), dan is het gewoon fijn!
      Wel vraag ik me af waarom je zegt dat zodra een kindje met de pot mee eet, je niet meer in het openbaar hoeft te voeden. Ik snap dat je dan minder vaak voedt (ik heb het beperkt tot slaapjes), maar voor mij maakt openbaar of in huis echt niets uit. Wat is jouw overweging om het wel/niet openbaar voeden hieraan te koppelen?

      • Irene 10 November, 2016 @ 10:57

        Hoi Marieke,

        Borstvoeden vind ik een intieme gelegenheid, dat doe ik liever niet in het openbaar. Maar een baby heeft het nu eenmaal heel vaak nodig, dus dan moet je wel. Ik had geen zin in starende blikken. Bovendien kreeg ik het niet voor elkaar om disceet te voeden, mijn zaakje bungelde open en bloot, helaas. Andere moeders deden dat veel netter; zó kun je makkelijker openbaar voeden 🙂
        Volgens mij zijn mensen echt een geheel andere soort dan dieren. Maar dat komt ook doordat ik persoonlijk het scheppingsverslag geloofwaardiger vind dan de evolutietheorie 😉

      • Marieke 11 November, 2016 @ 21:31

        Haha, ja Irene, daar ligt ons verschil denk ik. Ik ben er één van Darwin. 😉
        Wat ik zo mooi vind aan blogs is de ruimte voor comments. Daar kunnen verschillende mensen elkaar ontmoeten en verrijken met discussies. Zoals wij hier dus doen. En zelfs al is ons uitgangspunt zo verschillend, toch komen we uit op grotendeels dezelfde keuzes voor onze kinderen! Dat vind ik altijd zo fijn om te zien; dat iedereen wel een overeenkomst heeft met een ander. 🙂

  3. Irene 9 November, 2016 @ 19:08

    Oh, ik zie Eefjes reactie nu pas. Graag geef ook ik antwoord op je vraag. Bij ons was dit 16 jaar geleden aan de orde, maar inderdaad, ik kreeg heel veel scheve blikken en ook ronduit commentaar, gewoon van bezoek en ook van anderen, als we het hadden over borstvoeding: “Jee, dat hoeft nu toch niet meer?” “Zo verpest je je kind.” “Nou wordt het eens tijd om op te houden, hoor, je hebt je punt nu wel gemaakt.” (Ja, ècht!) Overigens vooral van moeders die zelf de lfes hadden gegeven en überhaupt andere keuzes hadden gemaakt dan ik, ook voor bijvoorbeeld wegwerpluiers, een carrière, kindervrije vakanties etc.
    Dus ja, mensen vonden het raar. Het was geen cultuur in Nederland en het begint nu mondjesmaat te komen.
    Mijn man moest er zelfs erg aan wennen, omdat zijn zussen zowel als mijn moeder maar een paar maanden hadden gevoed. Maar uiteindelijk, na heel wat tijd, was hij trots dat we alles zo natuurlijk deden 🙂 Ik ben er achteraf altijd blij om geweest dat ik stug heb doorgezet met die borstvoeding. Ik zag wel eens baby’s die met de fles werden gevoed en ook dat kun je heel intiem doen, maar wat ik zelf waarnam was dat veel moeders hun baby in buggy/zitje/wieg lieten liggen met de fles zodra ze dat zelf konden, of met een standaardje. Dat deed me zo koud aan. Ik vond het altijd een fijn moment om even te knuffen. Het zijn nu pubers, maar wel hele lieve 😉

    • Marieke 9 November, 2016 @ 20:34

      Opmerkingen als “Zo verpest je je kind” heb ik gelukkig nooit gehoord! Dat is misschien het verschil tussen 16 jaar geleden en nu… Ik vraag me af of men dat nu nog wel durft te zeggen (BV is toch wel iets ‘normaler’ geworden dan toen).
      Wat ik het meest vervelend vindt is dat er gewoon altijd (zij het goedbedoeld) een “Waarom?” achter een opmerking, vraag of een blik zit. Dan denk ik: Hoezo ‘Waarom’?! Je vraagt toch ook niet waarom je kind melk uit een fles drinkt of juist een beker. Of waarom er jam op die boterham zit of juist kaas?
      Natuurlijk zijn er ook mensen die puur uit interesse dingen vragen; die “Waarom” komt ook altijd wel anders over. Maar de meeste keren geldt dat “Waarom” suggereert dat er iets mis mee zou zijn, en dat is beledigend en vermoeiend.

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*