Gebaren

Lily is inmiddels anderhalf jaar oud en een pittig dametje geworden. Ze is helemaal baby-af. Ze is een kind. En daarmee blaast ze me soms omver.
Tot een maand of twee geleden waren Lily en ik nogal eens gefrustreerd. Zij wil namelijk van alles, maar kan dat niet duidelijk maken. ‘Ja’ en ‘nee’ komt nog over (‘ja’ is “la” en ‘nee’ is een gek geluidje en heftig nee-schudden), maar daar kwamen we niet ver mee. Dan zat ze bijvoorbeeld aan tafel en begon ze te jammeren.

“Wat is er, Lily?”
“Prr-buuh-heh!”
“Wil je eten?”
Nee.
“Wil je drinken?”
Nee.
“Wil je er uit?”
Nee, blijf van me af! “Prruuu-eg!”
“Wil je eten?”
“La, la!”
Oh, toch wel. “Wil je banaan?”
“Blaaah-prrrehh!!!” Ze begint te huilen.
Zucht.

Dat moest anders.

Praten met je handen

We hebben kaartjes met plaatjes van dingen, dieren en figuren als tovenaars (van de Action).Dat vond Lily reuze interessant. Dan pakte ze een kaartje, wees ze er naar en keek ze me vragend aan: “La?”. “Dat is een tovenaar,” zei ik dan. Vervolgens keek ze me aan van: Heh? Daar kan ik niks mee, mama. Dus verzon ik een gebaar voor tovenaar. Een beetje mysterieus doen met mijn handen en “oehhh” erbij zeggen.

Hoppa! Lily deed het in één keer na.


‘Oooooh!’ was het geluid van het kwartje dat in mijn hoofd viel. ‘Gebaren!’

Dus ik ging online op zoek. Ik heb een rijke fantasie, maar kan niet voor álle woorden een passend en simpel gebaar bedenken! Ik had ooit iets gehoord over babygebaren. Maar hoe leer je dat? Moet je dan op cursus? Of kunnen we dat zo gratis even van het internet plukken? En wat voor ‘soort’ gebaren moet je dan leren? En met welke woorden moet ik beginnen?
Zoals al vele malen hiervoor, boodt één van de Facebook-groepen waarvan ik lid ben mij het antwoord. De mede-mama’s raadden mij onder andere ‘Kindergebaren met Lotte & Max’ aan. Dat is een methode die verschillend materiaal biedt om kindergebaren te leren. Er zijn liedjes, filmpjes, boekjes en kaarten. gebaar poesIk geef natuurlijk liever geen geld uit, dus ging naar YouTube, op zoek naar filmpjes van Lotte & Max. En warempel! Er zijn losse filmpjes, compilaties, liedje en afspeellijsten. Dat zijn we dus maar eens gaan kijken. En Lily is er gek op. Als ik het aan zet, is ze helemaal gefocust. Ze gaat voor de TV staan, kijkt in opperste concentratie naar wat er allemaal wordt gedaan in het filmpje, en gaat vervolgens oefenen met het gebaar. Dat knappe koppie slaat al deze informatie overigens al na één keer kijken op – ik ben wat minder snel. Zij is dus de hele week aan het oefenen met de gebaren die ze heeft gezien, terwijl ik denk: Uh, wat betekende dat ook alweer? Ze leert zo snel; dat kan ik niet bijhouden door alleen mee te kijken naar de filmpjes!

Weet ik veel!

En ik moet wel bijblijven, want naast de filmpjes, moet ook de ‘echte wereld’ gebaren aanbieden. Bovendien wil ik niet dat Lily (al is het voor educatief doeleind) regelmatig naar een scherm zit te kijken. Ik probeer zo veel mogelijk, als ik normaal tegen Lily praat, mijn tekst te ondersteunen met gebaren. Hierin heb ik af en toe wel een geheugensteuntje nodig, want al gauw wilde Lily meer weten dan ik haar kon vertellen.

“Dees?” [Deze?] vraagt ze dan (ja, de verbale communicatie gaat ook vooruit, sinds het ontwikkelen van de gebaren-communicatie).

‘Uh, weet ik veel!’ was mijn gedachte.

Is er niet een gebaren-woordenboek?

Ja. Dat is er. Het heet Kwebl Baby- en Kindergebaren, Screenshot_2016-08-28-13-05-02het is er voor Android en Apple en het kost zo’n twee Euro. Er staan 250 gebaren in dit ‘gebarenboek’. Je kunt woorden zoeken en favoriet maken. Als je dan op een woord klikt, ziet je de Kwebl-mevrouw of -meneer het gebaar doen (bewegend dus, heel fijn) en herhalen. Super snel. Super handig. Wat ook heel fijn is, is dat de selectie woorden ook heel praktisch is. Woorden als ‘pensioenplan’ staan hier niet, want daar ga je het nog niet over hebben met je kleintje. Wél staan er woorden als ‘melk’; en dan (dikke vette high five, Kwebl!) zelfs een onderscheid tussen koe-melk en mama-melk. Er staat zelfs een gebaar voor Nijntje! Daarnaast staan er wat tips over hoe je kunt (leren te) gebaren met je kindje. Ook een leuke tekst over communiceren met je peuter vind je hier.

Praten met je mond

Maken die gebaren het praten niet overbodig? Nee. Een kind heeft de natuurlijke nieuwsgierigheid en motivatie om te leren te praten. Zolang ze nog te jong zijn om dat verbaal te kunnen, is het fijn om tóch op een andere manier te kunnen communiceren. Bovendien werkt het averechts om, terwijl ze verbaal niet kan praten, hier wel om te blijven vragen. Dan vraag je haar eigenlijk steeds om iets wat jij nodig hebt en zij je niet kan geven. Heel demotiverend, lijkt me dat voor haar. Nu ontwikkelt ze haar woordenschat, ondervindt ze dat praten (met je handen) effectiever en gezelliger is dan jammeren/huilen, en krijgt ze zelfvertrouwen. Als ze voor het eerst iets gebaart en ik begrijp het meteen, zie ik enorme vreugde en trots in haar ogen! We creëren successen. Super, toch?

Na een maandje bezig te zijn geweest met gebaren, begint Lily nu opeens ook te praten (met woorden, dus)! Ik viel bijna van mijn stoel! Er was een soort familie-gathering geweest en we vertelden Lily dat die naar huis ging, en die ook, en die ging ook naar huis… Even doei zeggen?

“Huis,” zei ze.

“HUIS!?” zeiden wij.

Lily glundert alsof ze denkt: ja, ik zei het goed! Ze snappen me! Ik kan het ook!
“HUIS!” zegt ze met een dikke grijns.

Wij lachen, zij lachen, allemaal euforisch en allemaal nog 20 minuten lang: “Huis, huis, huis…”

Niet prestatie-gericht, maar toch even richten op de prestaties

Lily gebaart al:

nat, koud, geit, paard, konijn, rups, vlinder, poes, varken, vogel, haai, tovenaar, indiaan, regen, spelen, glijbaan, schommel, eten, douchen, tuin, zee…

Verbaal kan ze zeggen:

woefoef (hond), miaaa (poes), phhr (je weet wel, dat briesen van een paard – betekent dus paard), boee (koe), bs (bus), memma (oma), bappa (opa), dees (deze), nana (ik/mijn/zelluf doen – dit was echt een hemelse ontwikkeling!), haai (haai), sika (muziek), ette (eten), tjikke (drinken), hhet (heet) en dus HUIS!

Er lijkt elke dag weer een gebaar in ontwikkeling te zijn. En met elke stap blaast ze me weer omver.

 

<3 (gebaar voor ‘love it!‘)

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*